ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΗ ή ΔΟΜΙΚΗ ΣΚΟΛΙΩΣΗ

Σε περιπτώσεις αλλαγών στην ευθυγράμμιση στη σπονδυλική στήλη (δεν πρέπει να ξεχνάμε πως στηρίζει το βάρους 3 κιλών κεφάλι), ο οργανισμός πρέπει να κάνει τις απαραίτητες προσαρμογές. Αυτές αφορούν προσαρμογές σε όλη τη κινητική αλυσίδα. Η σκολίωση, είτε λειτουργική, είτε δομική είναι ένα τρισδιάστατο πρόβλημα. Πως μπορούμε να τις διαφοροποιήσουμε;

Σύμφωνα με τον Philip Greenman, DO, «Μια λειτουργική σκολίωση είναι η προσαρμογή της στάσης σε ανισορροπία στη βάση στήριξης του ατόμου». Οι περισσότεροι μπορεί να σκεφτούν τα πόδια ως μοναδική βάση στήριξης του σώματος, αλλά τι γίνεται με τα λαγόνια οστά, τις ιερολαγόνιες αρθρώσεις, το ιερό οστό, τον άτλαντα (Α1), τον άξονα (Α2) και την ατλαντο-ινιακή ένωση;

Ο απλούστερες τρόπος για να ξεχωρίσουμε την λειτουργική από την δομική σκολίωση είναι η δοκιμασία Adams. Ο ασθενής είναι σε όρθια στάση, ενώ ο θεραπευτής στέκεται πίσω του και του ζητά να κάμψη τον κορμό αργά προς τα εμπρός με τα πόδια του ενωμένα, τα γόνατα σε έκταση, με τα χέρια του χαλαρά να κρέμονται ελεύθερα. Ο θεραπευτής παρατηρεί την πλάτη του ασθενή για οποιεσδήποτε αλλαγές στο σχήμα των θωρακικών και οσφυϊκών σπονδύλων. Η κυρτή καμπύλη της σπονδυλικής στήλης αλλάζει, χειροτερεύει ή μειώνεται; Αν η καμπύλη παραμένει η ίδια ή χειροτερεύει κάποιες από τις ζυγοαποφυσιακές αρθρώσεις (πιθανόν και πλευρεγκάρσιες) είναι μπλοκαρισμένες, δηλαδή πρόκειται για λειτουργική σκολίωση, αν παρατηρηθεί η παρουσία ήβων τότε πρόκειται για δομική σκολίωση. Το ινστιτούτο Ackermann προτείνει τον παρακάτω τρόπο για την διαφορική διάγνωση μεταξύ λειτουργικής δυσλειτουργίας και δομικής: Βάζουμε τον ασθενή σε ύπτια θέση, ελέγχουμε το μήκος των ποδιών, στη συνέχεια τον βάζουμε καθιστό, και ελέγχουμε εκ νέου το μήκος των ποδιών, αν το κοντύτερο πόδι γίνει μακρύτερο, περισσότερο συμμετρικό με το άλλο, τότε είναι λειτουργική δυσλειτουργία, αν το κοντύτερο πόδι παραμείνει κοντό ή γίνει ακόμη κοντύτερο, τότε αυτό είναι ένδειξη ότι πρόκειται για δομική, ανατομική διαφορά στο μήκος των ποδιών. Επίσης υποστηρίζει πως οι λειτουργικές διαταραχές που παραμένουν για μεγάλο χρονικό διάστημα οδηγούν σε δομικές διαταραχές.

Οι ασθενείς με λειτουργική δυσλειτουργία λόγω νευροφυσιολογικών αλλαγών, παρουσιάζουν πάντοτε μυϊκές ανισορροπίες. Το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα (ΚΝΣ) αντιδρά με νευρικά ερεθίσματα στους μύες, με αποτέλεσμα μυϊκό σπασμό στη κοίλη περιοχή ή οι μύες γίνονται χαλαροί, υποτονικοί στη κυρτή περιοχή. Η προκύπτουσα ασυμμετρία επηρεάζει τη στάση του σώματος, την εμφάνιση, την ανοχή του πόνου και σε πιο σοβαρές περιπτώσεις την ικανότητα των πνευμόνων να λειτουργούν με πλήρη χωρητικότητα.

Οι στρατηγικά σχεδιασμένες τεχνικές χειροθεραπείας (manual therapy), κινητικές και γνωστικές μέθοδοι θεραπείας λειτουργούν αποτελεσματικά στην αντίστροφη της λειτουργικής δυσλειτουργίας. Ιδιοδεκτικές ασκήσεις, Pilates, yoga, Tai Chi, προκαλούν την ικανότητα της σταθερότητας/κινητικότητας της σπονδυλικής στήλης, αποτελούν σημαντικές ασκήσεις κινητικής μάθησης που διεγείρουν την λειτουργικότητα του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος.